3 typisch Deense kersttradities

3 bijzondere Deense kersttradities

Van ondeugende kerstkabouters tot een amandel in het dessert

Kerstmis is in Denemarken een van de gezelligste periodes van het jaar. Overal branden kaarsjes, huizen worden versierd en families komen samen om te genieten van de typisch Deense hygge. Maar wist je dat de Denen ook een aantal bijzondere kersttradities hebben die je in Nederland nauwelijks tegenkomt? Van een geheimzinnig deurtje voor een kerstkabouter tot een bijzondere verrassing in het kerstdessert. We laten je kennismaken met drie typisch Deense kersttradities die je misschien zelf ook wel wilt uitproberen!

1. De nissedør: een geheimzinnig deurtje voor de kerstkabouter

Een van de leukste Deense kersttradities voor gezinnen met kinderen is de nissedør. Dit kleine deurtje verschijnt rond 1 december plotseling ergens onderaan een muur, meestal vlak boven de plint.

Volgens de traditie woont er achter dit deurtje een nisse: een klein, kabouterachtig wezentje dat tijdens de kerstperiode bij het gezin komt logeren.

De nisse laat zich natuurlijk nooit zien, maar dat betekent niet dat hij onopgemerkt blijft! Integendeel, want deze ondeugende kerstkabouter haalt regelmatig allerlei grapjes uit.

Zo kan het gebeuren dat de melk in de koelkast ineens een andere kleur heeft, de schoenen van de kinderen op een vreemde plek staan of het ontbijt op mysterieuze wijze is verdwenen.

Soms laat de nisse ook kleine cadeautjes, briefjes of opdrachten achter. Kinderen kijken iedere ochtend vol spanning wat hun nieuwe huisgenoot nu weer heeft uitgespookt.

Bij het deurtje verschijnen vaak kleine accessoires, zoals een brievenbus, laddertje, bezem of piepkleine voetafdrukjes.

De nissedør is een relatief moderne kersttraditie die de afgelopen jaren enorm populair is geworden in Deense gezinnen. De nisse zelf maakt echter al veel langer deel uit van de Scandinavische folklore.

Vroeger geloofde men dat een nisse op de boerderij woonde en hielp bij het verzorgen van de dieren. Maar alleen als hij goed werd behandeld! Daarom kreeg hij rond kerst vaak een schaaltje rijstepap, risengrød, met een klontje boter.

Ook tegenwoordig zetten sommige Deense gezinnen nog een schaaltje rijstepap klaar voor hun kerstkabouter.

2. Kalenderlys: iedere dag een beetje dichter bij Kerstmis

Waar Nederlandse kinderen vaak aftellen naar kerst met een adventskalender, hebben veel Deense gezinnen daarnaast een bijzondere kaars: de kalenderlys.

Dit is een lange kaars waarop de getallen 1 tot en met 24 staan. Vanaf 1 december wordt iedere dag een klein stukje van de kaars opgebrand, totdat op kerstavond het laatste getal is bereikt.

De kalenderlys staat vaak midden op tafel, omringd door dennentakken, kerstversiering of andere natuurlijke materialen.

Het aansteken van de kaars is voor veel gezinnen een gezellig dagelijks ritueel. Bijvoorbeeld tijdens het ontbijt of wanneer iedereen 's avonds samen aan tafel zit.

Voor kinderen is het natuurlijk spannend om te zien hoe de kaars iedere dag een stukje korter wordt. Zo komt kerstavond langzaam maar zeker dichterbij.

De kalenderlys is een typisch Deense kersttraditie die in de twintigste eeuw populair werd. Inmiddels is de kaars niet meer weg te denken uit veel Deense huishoudens.

Naast de kalenderlys hebben de Denen ook de adventskrans, een kerstkrans met vier kaarsen waarvan op iedere adventszondag een extra kaars wordt aangestoken.

En natuurlijk horen ook de bekende Deense papieren kersthartjes, de julehjerter, bij de kerstversiering.

3. Risalamande: wie vindt de hele amandel?

Een van de gezelligste Deense kersttradities vindt plaats op kerstavond, 24 december. Na het traditionele kerstdiner verschijnt bij veel gezinnen een bijzonder dessert op tafel: risalamande.

Dit heerlijke nagerecht bestaat uit koude rijstepap, gemengd met slagroom, vanille en gehakte amandelen. Het wordt meestal geserveerd met een warme kersensaus.

Maar het bijzondere aan risalamande is niet alleen de smaak. Er wordt namelijk één hele, gepelde amandel in de grote schaal met dessert verstopt.

Degene die de hele amandel in zijn of haar portie vindt, wint een cadeautje: de mandelgave.

Dat kan bijvoorbeeld een doos chocolade, een klein spelletje of een andere leuke verrassing zijn.

Het vinden van de amandel zorgt ieder jaar voor veel plezier aan tafel. Soms houden familieleden de amandel expres verborgen, zodat iedereen nog een extra portie neemt en het spel langer duurt.

De traditie is vooral bij kinderen populair, maar ook volwassenen doen enthousiast mee.

Risalamande is voor veel Denen onlosmakelijk verbonden met kerstavond. En het leuke is dat je deze traditie thuis in Nederland heel eenvoudig kunt overnemen!

Beleef de Deense kerstsfeer zelf

Deense kersttradities draaien vooral om gezelligheid, samenzijn en kleine verrassingen. Of je nu een nissedør in huis plaatst, iedere dag een kalenderlys aansteekt of samen op zoek gaat naar de amandel in de risalamande: het zijn stuk voor stuk tradities die de donkere decembermaand extra bijzonder maken.

Wil je zelf ervaren hoe gezellig de kerstperiode in Denemarken is? Boek dan een comfortabel vakantiehuis bij Dansk.nl. Maak samen een heerlijke strandwandeling, geniet van de winterse natuur en kom daarna lekker opwarmen bij de houtkachel.

Ontdek de Deense kersttradities en vier een onvergetelijke kerst in Denemarken! 🎄